
بسیاری از بیماران تصور میکنند پس از جوش خوردن استخوان، درمان به پایان رسیده است؛ اما در واقع یکی از مهمترین مراحل درمان تازه آغاز میشود. پس از شکستگی، مفصل مجاور ناحیه آسیبدیده ممکن است هفتهها یا حتی ماهها بیحرکت بماند. این بیحرکتی باعث تغییراتی در کپسول مفصل، لیگامانها، تاندونها و عضلات اطراف میشود و نتیجه آن کاهش دامنه حرکتی و احساس خشکی است. برای دریافت مشاوره رایگان فیزیوتراپی با شماره 09212802270 تماس بگیرید.
خشکی مفصل میتواند در هر ناحیهای از بدن رخ دهد؛ از جمله:
* خشکی مچ دست بعد از شکستگی رادیوس
* خشکی آرنج بعد از شکستگی
* خشکی زانو پس از شکستگی کشکک یا ساق
* خشکی مچ پا بعد از شکستگی قوزک
* محدودیت حرکت شانه پس از شکستگیهای اندام فوقانی
چند عامل مهم در ایجاد این مشکل نقش دارند:
1- بیحرکتی طولانی مدت
مهمترین علت خشکی مفصل، عدم حرکت است. حتی چند هفته بیحرکتی میتواند باعث کاهش انعطافپذیری بافتهای اطراف مفصل شود.
2- چسبندگی بافتها
در روند ترمیم، بافتهای همبند جدید تشکیل میشوند. اگر حرکت مناسب وجود نداشته باشد، این بافتها ممکن است به صورت چسبندگیهای محدودکننده شکل بگیرند.
3- التهاب و تورم
تورم مداوم باعث کاهش لغزش طبیعی بافتها و محدود شدن حرکت مفصل میشود.
4- ضعف عضلات
عضلاتی که برای مدتی استفاده نمیشوند دچار آتروفی و ضعف خواهند شد و حرکت طبیعی مفصل را دشوار میکنند.

بیماران معمولاً علائم زیر را تجربه میکنند:
* کاهش دامنه حرکتی
* احساس سفتی هنگام حرکت
* درد در انتهای دامنه حرکتی
* ضعف عضلانی
* دشواری در انجام فعالیتهای روزمره
* احساس کشیدگی در اطراف مفصل
در اکثر موارد خیر. بیشتر بیماران در صورت شروع به موقع فیزیوتراپی میتوانند بخش زیادی از دامنه حرکتی خود را بازیابی کنند. با این حال، تأخیر طولانی در درمان ممکن است باعث ایجاد محدودیتهای پایدار شود.
به همین دلیل توصیه میشود بلافاصله پس از اجازه پزشک برای شروع حرکت، برنامه توانبخشی آغاز شود.
در کلینیک فیزیوتراپی آرامش در سعادت آباد برای درمان خشکی مفصل از روشهای زیر استفاده میکنیم:
۱. تمرین درمانی تخصصی
تمرینات دامنه حرکتی فعال و غیرفعال نخستین خط درمان محسوب میشوند. این تمرینات به تدریج انعطافپذیری مفصل را افزایش میدهند.
۲. موبیلیزیشن مفصلی
یکی از مؤثرترین تکنیکهای فیزیوتراپی برای افزایش دامنه حرکتی، حرکات تخصصی مفصلی است که توسط فیزیوتراپیست انجام میشود.
۳. آزادسازی بافت نرم
سفتی عضلات، تاندونها و فاشیا میتواند حرکت مفصل را محدود کند. تکنیکهای دستی و ابزارهایی مانند گراستون در برخی بیماران کمککننده هستند.
۴. تکارتراپی
تکارتراپی با افزایش گردش خون و بهبود متابولیسم بافتی میتواند روند بازیابی حرکت مفصل را تسریع کند.
۵. الکتروتراپی
در مواردی که درد مانع حرکت بیمار شده است، استفاده از روشهای الکتروتراپی میتواند تحمل تمرینات را افزایش دهد.
۶. تمرینات عملکردی
در مراحل پیشرفتهتر، تمرینات به سمت بازگشت عملکرد طبیعی اندام و فعالیتهای روزمره هدایت میشوند.
۶. تمرینات عملکردی
در مراحل پیشرفتهتر، تمرینات به سمت بازگشت عملکرد طبیعی اندام و فعالیتهای روزمره هدایت میشوند.
خشکی مچ دست بهویژه پس از شکستگی انتهای تحتانی رادیوس بسیار شایع است.
در این بیماران معمولاً حرکات زیر محدود میشوند:
* خم کردن مچ
* باز کردن مچ
* انحراف رادیال و اولنار
* چرخش ساعد
برنامه فیزیوتراپی باید به صورت اختصاصی بر اساس الگوی محدودیت حرکتی بیمار طراحی شود.

زانو یکی از مفاصلی است که به سرعت دچار محدودیت حرکتی میشود.
کاهش خم شدن زانو میتواند:
* راه رفتن را مختل کند
* بالا رفتن از پله را دشوار سازد
* بازگشت به ورزش را به تأخیر بیندازد
در این شرایط انجام فیزیوتراپی تخصصی اهمیت ویژهای دارد.
آرنج یکی از مستعدترین مفاصل برای ایجاد خشکی است. حتی محدودیتهای کوچک در دامنه حرکتی آرنج میتوانند عملکرد اندام فوقانی را تحت تأثیر قرار دهند.
درمان زودهنگام نقش بسیار مهمی در پیشگیری از محدودیت دائمی حرکت دارد.
زمان بهبود به عوامل مختلفی بستگی دارد:
* نوع شکستگی
* شدت آسیب
* مدت بیحرکتی
* سن بیمار
* وجود جراحی
* همکاری بیمار در انجام تمرینات
در بسیاری از بیماران، بهبود قابل توجه طی چند هفته تا چند ماه حاصل میشود.
امروزه در راهنماهای علمی ارتوپدی و توانبخشی تأکید میشود که حرکت کنترلشده و تدریجی باید در اولین زمان ایمن ممکن آغاز شود.
فیزیوتراپی علاوه بر درمان خشکی موجود، میتواند از ایجاد محدودیتهای شدید حرکتی نیز جلوگیری کند و روند بازگشت بیمار به فعالیتهای روزمره را تسریع نماید.
اگر پس از شکستگی، جراحی یا گچگیری دچار محدودیت حرکت، درد یا احساس سفتی مفصل شدهاید، ارزیابی تخصصی فیزیوتراپی میتواند علت اصلی مشکل را مشخص کند.
در کلینیک فیزیوتراپی آرامش سعادت آباد، برنامه درمانی هر بیمار بر اساس نوع شکستگی، مدت بیحرکتی، وضعیت مفصل و اهداف عملکردی وی طراحی میشود. روشهایی مانند تمرین درمانی تخصصی، موبیلیزیشن مفصلی، تکارتراپی، گراستون، الکتروتراپی و تمرینات بازآموزی عملکردی برای کمک به بازگشت دامنه حرکتی به کار گرفته میشوند.
خشکی مفاصل بعد از شکستگی یکی از شایعترین عوارض بیحرکتی و گچگیری است. این مشکل در اثر سفتی کپسول مفصلی، چسبندگی بافتها، التهاب و ضعف عضلات ایجاد میشود. درمان زودهنگام با فیزیوتراپی تخصصی، تمرین درمانی، موبیلیزیشن مفصل و تکنیکهای دستی میتواند به بازگشت دامنه حرکت عملکرد طبیعی مفصل کمک کند. هرچه روند توانبخشی سریعتر آغاز شود، احتمال بهبود کامل بیشتر خواهد بود.
1. درمان خشکی آرنج بعد از شکستگی
2. درمان خشکی مچ دست بعد از شکستگی رادیوس
3. بهترین تمرینات بعد از باز کردن گچ
4. چه زمانی بعد از شکستگی فیزیوتراپی را شروع کنیم؟
5. تفاوت خشکی مفصل و چسبندگی مفصل بعد از جراحی و شکستگی
۱. آیا خشکی مفصل بعد از شکستگی طبیعی است؟
بله. خشکی مفصل یکی از شایعترین عوارض پس از شکستگی، گچگیری و جراحیهای ارتوپدی است. بیحرکتی طولانیمدت باعث سفت شدن کپسول مفصلی، عضلات و تاندونهای اطراف مفصل میشود و میتواند دامنه حرکتی را کاهش دهد.
۲. چه مدت بعد از شکستگی باید فیزیوتراپی را شروع کرد؟
زمان شروع فیزیوتراپی به نوع شکستگی و نظر پزشک معالج بستگی دارد. با این حال، در بسیاری از موارد هرچه توانبخشی زودتر و در زمان مناسب آغاز شود، احتمال بازگشت کامل دامنه حرکتی بیشتر خواهد بود.
۳. آیا خشکی مفصل بعد از باز کردن گچ خودبهخود برطرف میشود؟
در موارد خفیف ممکن است بخشی از محدودیت حرکت به مرور زمان بهبود پیدا کند، اما بسیاری از بیماران بدون انجام تمرینات تخصصی و فیزیوتراپی، دامنه حرکتی کامل خود را به دست نمیآورند.
۴. بهترین درمان خشکی مفصل بعد از شکستگی چیست؟
مؤثرترین درمان معمولاً ترکیبی از تمرین درمانی، موبیلیزیشن مفصل، تکنیکهای دستی، تقویت عضلات، کنترل درد و در برخی موارد استفاده از روشهایی مانند تکارتراپی و الکتروتراپی است.
۵. آیا خشکی مفصل میتواند دائمی شود؟
بله. اگر محدودیت حرکتی برای مدت طولانی درمان نشود، احتمال ایجاد چسبندگیهای پایدار و کاهش دائمی دامنه حرکتی وجود دارد. به همین دلیل مراجعه زودهنگام به فیزیوتراپی اهمیت زیادی دارد.
۶. درمان خشکی مچ دست بعد از شکستگی چقدر طول میکشد؟
مدت درمان به عواملی مانند شدت شکستگی، مدت زمان گچگیری، سن بیمار و میزان همکاری در انجام تمرینات بستگی دارد. برخی بیماران طی چند هفته و برخی طی چند ماه بهبود قابل توجهی پیدا میکنند.
۷. آیا درد هنگام انجام تمرینات خشکی مفصل طبیعی است؟
احساس کشش یا ناراحتی خفیف هنگام تمرینات دامنه حرکتی معمولاً طبیعی است، اما درد شدید یا افزایش قابل توجه تورم میتواند نشانه فشار بیش از حد باشد و باید با فیزیوتراپیست خود آن را مطرح کنید.
۸. کدام مفاصل بیشتر دچار خشکی بعد از شکستگی میشوند؟
مفاصلی مانند آرنج، مچ دست، شانه، زانو و مچ پا بیش از سایر مفاصل در معرض محدودیت حرکتی و خشکی پس از شکستگی قرار دارند.
۹. آیا تکارتراپی و روشهای فیزیکی میتوانند به درمان خشکی مفصل کمک کنند؟
این روشها ممکن است در کنار تمرین درمانی و تکنیکهای دستی به کاهش درد، بهبود انعطافپذیری بافتها و تسهیل روند توانبخشی کمک کنند و موجب افزایش نرمی و انعظاف پذیری بافت میشوند.
۱۰. برای جلوگیری از خشکی مفصل بعد از شکستگی چه کارهایی باید انجام داد؟
شروع به موقع فیزیوتراپی، انجام منظم تمرینات تجویز شده، کنترل تورم، حفظ تحرک مفاصل مجاور و پیگیری برنامه توانبخشی مهمترین راهکارهای پیشگیری از خشکی مفصل پس از شکستگی هستند.
۱۱.آیا فیزیوتراپی برای درمان خشکی مفصل بعد از شکستگی مؤثر است؟
نه تنها فیزیوتراپی موثر است بلکه مهمترین راه پیشگیری و درمان خشکی مفصل پس از شکستگی است.
خشکی مفصل بعد از شکستگی معمولاً به دلیل بیحرکتی طولانی، التهاب بافتهای اطراف مفصل، چسبندگی کپسول مفصلی و ضعف عضلات ایجاد میشود. مؤثرترین درمان شامل فیزیوتراپی تخصصی، تمرینات دامنه حرکتی، موبیلیزیشن مفصل، تکنیکهای دستی، تکارتراپی و تمرینات تقویتی تدریجی است. شروع زودهنگام توانبخشی میتواند از محدودیت دائمی حرکت جلوگیری کند.
خشکی مفاصل پس از شکستگی یکی از مهمترین دلایل مراجعه بیماران به مراکز فیزیوتراپی است. تحقیقات نشان میدهد کاهش حرکت مفصل معمولاً در اثر بیحرکتی ناشی از گچ، اسپلینت یا جراحی ایجاد میشود. درمان استاندارد شامل ارزیابی دقیق علت محدودیت حرکتی و استفاده از روشهایی مانند تمرین درمانی، موبیلیزیشن مفصلی، آزادسازی بافت نرم، تکارتراپی و تمرینات عملکردی است. هرچه درمان زودتر آغاز شود، احتمال بازگشت کامل دامنه حرکتی بیشتر خواهد بود.