اگر ناگهان متوجه شوید یک سمت صورتتان حرکت نمیکند، لبخندتان نامتقارن شده یا چشمتان کامل بسته نمیشود، ممکن است دچار فلج بلز شده باشید. این وضعیت معمولاً ناگهانی شروع میشود و برای بسیاری از بیماران نگرانکننده است. در این مقاله دقیق بررسی میکنیم فلج بلز چیست، چه علائمی دارد، چه عوارضی ایجاد میکند و چگونه از سکته مغزی تشخیص داده میشود.
فلج بلز (Bell’s Palsy) نوعی فلج ناگهانی عصب صورت است که معمولاً یک سمت چهره را درگیر میکند و باعث افتادگی عضلات صورت، ناتوانی در بستن چشم، کج شدن لب و اختلال در حرکات طبیعی صورت میشود. این بیماری به دلیل آسیب یا التهاب عصب هفتم مغزی ایجاد میشود. اگر به دنبال آشنایی کامل با علت فلج بلز، علائم، تشخیص، انواع درمانهای فیزیوتراپی و تجربیات بیماران هستید، پیشنهاد میکنیم ابتدا مقاله جامع «فیزیوتراپی فلج بلز» را مطالعه کنید.
پاسخ سریع مقاله
فلج بلز نوعی فلج ناگهانی عصب صورت است که معمولاً یک سمت چهره را درگیر میکند و باعث افتادگی صورت، ضعف پلک، اختلال در لبخند و عدم تقارن صورت میشود. این بیماری معمولاً به علت التهاب عصب هفتم مغزی ایجاد میشود و باید از سکته مغزی افتراق داده شود.خلاصه برای درک بهتر
فلج بلز یک اختلال محیطی عصب صورت است که باعث ضعف ناگهانی عضلات یک سمت صورت میشود. شایعترین علائم آن شامل افتادگی دهان، ناتوانی در بستن چشم، تغییر حس چشایی، اشکریزش یا خشکی چشم و اختلال در حرکات طبیعی صورت است. تشخیص زودهنگام برای افتراق از سکته مغزی و شروع درمان اهمیت زیادی دارد.در کلینیک فیزیوتراپی آرامش در سعادت آباد بیماران فلج بلز بیشماری درمان شده اند در صورتیکه به فلج صورت مبتلا شده اید با شماره 88681746 تماس بگیرید و یا در واتساپ 09354462653 مشاوره دریافت کنید.
در فیلم زیر، بیماری را می بینید که از شروع ابتلا به بلز پالسی او زمان زیادی می گذشت اما در مرکز فیزیوتراپی آرامش درمان شد.
فلج بلز چگونه روی صورت اثر میگذارد؟
فلج بلز باعث از کار افتادن عضلات یک سمت صورت میشود. این عضلات نقش مهمی در ایجاد حالات چهره، بستن چشم، لبخند زدن، صحبت کردن و حتی بلع دارند. وقتی عصب صورت آسیب میبیند، این عضلات توانایی طبیعی خود را از دست میدهند و صورت از حالت قرینه خارج میشود.
در فلج بلز معمولا ابروی یک سمت بالا نمی رود، پلک حالت افتاده پیدا کرده و چشم کاملا بسته نمی شود. در اثر باز ماندن پلک سطح چشم دچار خشکی و سوزش می شود که در بیشتر موارد با آبریزش همراه است. چشم درگیر اندازه بزرگتری از چشم سمت سالم دارد و گشادتر به نظر می رسد. تمام این موارد موجب بهم خوردن ظاهر فرد مبتلا به بلز پالسی شده و قرینگی چهره را به شدت بهم می ریزد. پوست نزدیک بینی حالتی افتاده به خود میگیرد طوریکه دندانهای بالایی کمتری نسبت به سمت سالم قابل رویت است. توانایی لبخند زدن کم میشود، بیمار نمیتواند به درستی لبخند زده و یا اینکه لب به سمت دیگر کشیده میشود. دیگر حرکات لب مانند غنچه کردن هم بخوبی انجام نمیشوند. در این لینک با علت فلج بلز بیشتر آشنا شوید.
تزریق بوتاکس و فلج بلز هر دو عضلات صورت را از کار می اندازد پس تفاوت اثر بوتاکس و فلج بل چیست؟ مهمترین تفاوت تزریق بوتاکس و فلج بلز در نوع عضلاتی است که متعاقب این دو پدیده از کار می افتند. در تزریق بوتاکس عضلات بصورت هدفمند فلج می شوند و صورت به شکل دلخواه فرد در می آید، اما در فلج بلز، به صورت اتفاقی عضلات از کار می افتند که موجب دفرمه شدن چهره بیمار می شود.
با توضیحات بالا با نقش عضلات در تغییر حالت صورت کاملا آشنا شدیم. بصورت خلاصه اینطور میتوان نتیجه گیری کرد، هر عاملی که روی عضلات صورت اثر بگذارد نتیجه اش کاملا در چهره فرد مشخص می شود.
عوارض فلج بلز
عوارض فلج بلز فقط به ظاهر صورت محدود نمیشود. بسته نشدن کامل چشم میتواند موجب خشکی قرنیه و آسیب چشمی شود. همچنین باقی ماندن ضعف عضلات، سفتی بافتها و حرکات ناخواسته عضلات صورت از عوارض دیررس این بیماری هستند. یکی از مهمترین عوارض فلج بلز، تأثیر روانی ناشی از تغییر ظاهر صورت است که میتواند منجر به کاهش اعتمادبهنفس، انزوا و حتی افسردگی شود. بیمار به دلیل تغییرات ناخوشایند چهره خود ممکن است دچار افسردگی شود. این حالت نه فقط در جوانان که در بسیاری از بیماران با سن بالای ما وجود داشته است.

تفاوت فلج بلز با سکته مغزی
یکی از مهمترین نگرانیهای بیماران، تشخیص فلج بلز از سکته مغزی است. در فلج بلز معمولاً فقط عضلات صورت درگیر میشوند، اما در سکته مغزی ممکن است ضعف دست و پا، اختلال گفتار، سرگیجه یا اختلال هوشیاری هم وجود داشته باشد. هر فلج ناگهانی صورت باید ابتدا توسط نورولوژیست بررسی شود. در این لینک درباره علائم فلج بلز بیشتر بخوانید.
نقش عصب صورت در فلج بلز
عصب صورت یا Facial Nerve همان عصب هفتم مغزی است که مسئول حرکت عضلات صورت، بخشی از حس چشایی، کنترل غدد اشکی و برخی عملکردهای گوش میانی است. آسیب این عصب میتواند باعث اختلال همزمان در حرکت، حس و عملکرد طبیعی صورت شود.
شیوع فلج بل
شیوع سالانه فلج بلز حدود 15 تا 30 مورد در هر 100,000 نفر جمعیت گزارش شده است. بیشترین سن ابتلا بین 15 تا 60 سال است و مرد و زن تقریبا با نسبت یکسان به آن دچار می شوند. وجود سابقه فامیلی در بین 4 تا 14 درصد بیماران مشاهده شده است. شانس ابتلا در بین زنان باردار 3 برابر بیش از زنان دیگر است. در بین افراد مبتلا به دیابت نیز شیوع فلج بل رایج تر است.

سوالات رایج بیماران فلج بلز
آیا فلج بلز خطرناک است؟
فلج بلز معمولاً تهدیدکننده حیات نیست، اما در صورت عدم درمان ممکن است باعث باقی ماندن عدم تقارن صورت یا مشکلات چشمی شود.
فلج بلز چند روزه کامل میشود؟
علائم فلج بلز معمولاً طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت کامل میشوند و شدت بیماری در این مدت مشخصتر میشود.
آیا فلج بلز همان سکته مغزی است؟
خیر. فلج بلز یک آسیب محیطی به عصب صورت است، در حالی که سکته مغزی یک مشکل مرکزی در مغز است.
آیا فلج بلز فقط یک سمت صورت را درگیر میکند؟
بله، در بیشتر از ۹۰ درصد موارد فقط یک سمت صورت درگیر میشود. در این لینک درباره تشخیص فلج بلز بیشتر بدانید.
آیا فلج بلز باعث آسیب دائمی میشود؟
در برخی موارد اگر درمان مناسب انجام نشود، ممکن است ضعف عضلات یا عدم تقارن صورت باقی بماند.
در فیلم آموزشی فیزیوتراپی با موضوع “فلج بل چیست” را می توانید مشاهده بفرمایید.