درمان آسیب های نوازندگی یکی از خدمات درمانی در مرکز فیزیوتراپی آرامش در سعادت آباد است، که به عنوان تنها مرکز تخصصی درمان آسیب های نوازندگی در ایران فعال است و نوازندگان بیشماری در این کلینیک فیزیوتراپی درمان شده اند.
در مقالات پیشین با علل ایجاد آسیب و انواع آن در بین نوازندگان آشنا شدیم. در این مقاله سعی داریم برخی از روشهای درمانی برای دردهای مفصلی و عضلانی که بدنبال تمرینات و اجراهای متعدد در نوازنده بروز میکند را معرفی کنیم.
اهمیت آسیب های نوازندگی
بر اساس تحقیقات بعمل آمده میزان شیوع آسیب در بین نوازندگان بسیار بالاست. علت این امر کم اطلاعی هنرمند از وضعیت بدنی خویش و استفاده بیجا از داروهای مسکن است. داروهای مسکن تنها منجر به کم شدن علایم بیمار شده و در دراز مدت منجر به پیشرفت بی سر و صدای آسیب دیدگی می شوند. لذا باید بدنبال روشی بود که تنها درد را کم نکند بلکه علت ایجاد درد را برطرف کند.
اهمیت سلامت دست نوازنده
ارزش دست یک نوازنده به اندازه ارزش حنجره برای یک خواننده است که در صورت کوچکترین نقصی بشدت توانایی های نوازنده را از بین میبرد. مفاصل دست، آرنج، شانه و ستون فقرات دارایی های بدون جایگزینی هستند. یک هنرمند که به پیشرفت در این عرصه چشم دوخته باید با تمام وجود از این ثروت خدادادی نگهداری کند.
در طول این سالیان که با آسیب های نوازندگی بسیاری را در کلینیک فیزیوتراپی آرامش در سعادت آباد معاینه، ارزیابی و درمان کرده ام، نوازندگان بسیاری دیده ام که با وجود مهارت بسیار بالا قادر به ارائه بهترین خود نیستند و علت چیزی جز محدودیت حرکت، درد، درگیری عضلات، آسیب تاندونی و... نیست. این شرایط حتی شرایط روحی نامناسبی را به نوازنده تحمیل کرده است.
رابطه معکوس مهارت و سلامت مفاصل نوازنده
رابطه بین پیشرفت و تقویت تکنیکهای پیشرفته، معکوس است. بعبارتی هرچه نوازنده در اجرا توانمندتر و ماهرتر میشود، در مفاصل، عضلات، تاندونها و رباط هایش دچار استرس و ناپایداری بیشتری میشود.
این بدان معناست که با تحمل مرارتهای فراوان و پس از طی یک عمر تمرین و رسیدن به درجه استادی، حالا که تمام تکنیک ها و ظرایف نوازندگی به عمق جان نوازنده رسوخ کرده است، مفاصل و بافتهای سازنده آن سلامت کافی برای بهره گیری استاد از صد درصد تبحر خود در اجرا را ندارند! لذا پیشنهاد من به عنوان درمانگر نوازنده ها این است که پیش از مبتلا شدن به آسیب نوازندگی و توقف در مسیر پیشرفت در مهارت، ارزیابی و درمان فیزیوتراپی تخصصی نوازندگی آغاز شود.
بدنسازی و نوازندگی
یکی از سوالاتی که نوازنده ها از من می پرسند این است که آیا بدنسازی را ادامه بدهم، اصلا بدنسازی با نوازندگی سازگار است؟ بدنسازی موجب آسیب زدن به مفاصلم میشود؟ امکان دارد با بدنسازی عضلاتم منقبض شده و مانع از نوازندگیم شود؟... در پاسخ باید بگویم که اینکه شما در کنار نوازندگی، بدنسازی کنید به خودی خود مشکلی ایجاد نمیکند، اما حتما باید بدنسازی را به شکلی اصولی و با برنامه اصولی انجام دهید، علائم مفاصل درگیر در ورزش را به دقت زیر نظر داشته باشید.
عجله ای برای سنگین تر کردن حرکات نداشته باشید. اما این تصور هم که بدنسازی می تواند با افزایش قدرت عضلات به نوازندگی شما کمک کند هم درست نیست. چرا که عضلاتی که در نوازندگی دخیل هستند عضلاتی ظریف هستند ولی عضلاتی که در بدنسازی فعال هستند عضلاتی بزرگ و قدرتی هستند و افزایش قدرت آنها تاثیر مثبت چندانی در نوازندگی شما ندارد.
تعیین سطح آسیب نوازنده